Электронлă вулавăш

Ку сайтра эсир чăвашла çырнă хайлавсене тупма пултаратăр. Пур хайлава та авторĕ, çырнă çул тăрăх çăмăллăн тупма пулать. Ку архива ятарласа хатĕрленĕ — сире килĕшекен хайлавсене эсир ку сайтра та, уйрăммăн уçласа илсе те вулама пултаратăр.

Пӗлме: хайлавсем вырнаҫтармалли йӗрке.

Тĕнчене силлессĕн

Çил сикет çиллессĕн.

Юр юла пек вĕттĕн пĕтĕрнет.

Çул та çук – çухалчĕ,

Шиклĕх çеç çуралчĕ,

Çитрĕм мар-ши пурăнăç хĕрне?

… Пăрлă ӳт пĕçерчĕ,

Юр – йĕпе икерчĕ...

Ăш-чикре те ăшалать вутла.

Шур тĕтре, шур лĕпĕш,

Эх, епле шыв лĕпĕ.

Хывăнас пуль, пăчă-çке ытла.

Ку вăл – вилĕ кулă,

Эп чĕрех-ха,

Курăр!

Юн пăрланиччен кӳтем –

Вăй-хала шăмарăп,

Тĕлĕк курса мар эп,

Кĕрешсе вилем.

Эп – этем!

Шăл çыртса çул уçрăм,

Хырăмпа эп шуçрăм.

Курăр!

Çитрĕм хам çитес çĕре.

Пурăнăç!

Пĕрре эс,

Саншăн çеç кĕрешĕç

Вут-хĕлхемлĕ

Мĕльюншар чĕре.

1. Çуркунне

Эх, аван-çке çуркунне!

Аслă вăрман хĕрринче

Тĕрлĕ-тĕрлĕ чечексем —

Хĕрлисем, кăваккисем

Çитĕнеççĕ ешерсе.

Çутă çырма леш енче,

Ешĕл тумлă вĕтлĕхре

Тĕрлĕ-тĕрлĕ кайăксем —

Çунат çапса шăпчăксем,

Шăратаççĕ кĕвĕсем.

2. Çулла

Çутă хĕвел тӳпере

Йăл кулать.

Пĕтĕм çутă тĕнчене

Ăшăтать.

Кăтра çăка чечекне

Кăларать.

Чăтлăхра чăпар куккук

Авăтать.

Аслă уйра ешĕл хум

Вăй вылять.

Чĕвĕл чĕкеç пĕлĕтре

Явăнать.

* * *

Çут хĕвел йăл кулса

Тӳпенелле хăпарать;

Тĕрлĕ чĕрчун йăпанса

Ун ăшшипе савăнать.

Аслă уйра тинĕс пек

Сарă тулă хумханать;

Сарă тулă çийĕпе

Хĕвел шевли вылянать.

3. Кĕркунне

Вăрмансем çаралаççĕ,

Тахçанах кайнă шăпчăк.

Курăксем сарăхаççĕ,

Тек сикмест ĕнтĕ шăрчăк.

Кĕтӳсем те тухмаççĕ,

Малалла

Килчĕ пĕрре мистер

Америкăран.

Пуртĕме эп кĕртрĕм

Капăр крыльцаран.

Вырнаçтартăм лайăх

Чи шеп пӳлĕме.

Йăлт килĕшмелле пек

Хăть хăш этеме.

Пăскăртрĕ çапах та

Сиввĕн вăл мана:

«СШАра пăхаç, тет,

Шепрех хăнана».

Арăм апатсем те

Тимлĕ хатĕрлет

Кĕнекесем тăрăх.

Джон пурпĕр тиркет.

Вăрçă ан тухинччĕ

СШАпа тесе,

Ним те шарламарăм

Эп хирĕçлесе.

Лăпкăн çеç каларăм

Çавна çакăн пек:

«Ютра пулни кирлĕ

Ырă хăна çех»,

Арăм тата сĕнчĕ

Çакăн пек мана:

«Пурнăçра ан пулччĕ

Эс хăна кăна».

Хама чышрăм: «Ма каларăм,

Сывлăша чĕтрентерсе,

Çутă тĕнчере хĕрарăм

Пирĕнтен ухмах тесе?»

Пулнă, тет, матриархат

Ĕлĕкрех, тахçан.

Халĕ те вăл çывхарать.

Ма унран хăран?

Çемьере, ав, арçын влаçĕ

Йăшнăçем йăшсах пырать.

Вырăн сарма та каç-каçăн

Арăм мăшăрне хушать.

Эрехпе тек чакараççĕ

Ĕмĕрне Нил-Ваççасем,

Вун-вунпилĕк çул хушаççĕ

Анюксем те Наççасем.

Пикесем те, инкесем те

Ертӳçсенĕн пуканне

Йышăнаççĕ пур çĕрте те

Ытларах халь кулленех.

Тухĕ, чăн та, пире хирĕç

Ак Хĕрарăм самани.

Арçын калĕ: «Ертсе пыр эс

Малалла мана, савни».

Пĕччен эп пулнă каçăн-ирĕн,

Телей те куртăм,

Тӳсрĕм шар.

Сукмакĕсем пĕр çулăн пирĕн.

Атя, утар-ха юнашар.

Сарă çӳçна саратса,

Хĕрлĕ питна хĕретсе

Эсĕ килтĕн.

Ясар куçна ярпатса,

Хура чунна хуратса

Эсĕ кайрăн…

Авалхи асаттем телейне шыраса

(Нушаран тен тарса?)

Вăрманти чăтлăха упа евĕр пытаннă.

Ĕмĕрхи юмана тӳнтерсе, çунтарса,

Тунката кăкласа

Çĕн уя ака пуçĕпе шăйăрттарнă.

Ывçăн-ывçăн сапса кунтăкри вăрлăхне

Акнă вăл тыррине.

Киремет варĕнче чӳк туса та хăварнă.

Кĕр çитсен çапнă авăн.

Вара ăшă кун

(Тахçанхи ĕмĕт ун)

Пĕçерсе кăпăшка, сарă çăкăр кăларнă.

«Ыр ут çынна таптамасть,

Ыр çын çынна хурламасть»,

Тенине пĕлет Хумма,

Пурпĕр хурлать хăть кама.

«Çын валли шăтăк ан чав.

Лекĕн, теççĕ, ху унта».

Çакна пĕлнипех Питрав

Çĕр айне чикет Тита.

«Ик мулкача йĕрлекен

Пĕрне те тытайман», тет.

Çакна шеп пĕлсех Евген

Пур ĕçе те кӳлĕнет.

«Ан мухта хăвна, тет Ял,

Мухтаччăр çынсем сана».

Пурпĕрех çӳрет Миххал

Мухтаса хăйне кăна.

«Каймăн ултавпа инçе»

Тенине пĕлсе тăрсах,

Улталать тек Униççе,

Уямасть те намăса.

«Васкакан вакка сикет»

Тенине илтмен-ши Влас?

Пĕрмаях чупса çӳрет,

Такăнса ӳкет час-час.

«Пĕччен йывăç час ӳкет»,

Нил çакна шута илмест.

Пĕчченех ялан çӳрет,

Тус тупмашкăн сĕмленмест.

«Вăрçăсен усси пурах», —

Шурă çурт янтăрашать.

Вăл унта-кунта пушар

Кăлармашкăн тăрăшать.

«Вĕлерсен кахалсене,

Пулĕ, теç, тĕнче ĕçчен».

Тĕп тусан салху çынна,

Иксĕлет иккен кичем.

Чиперех маррисене

Ĕнтмелле вутра-хĕмре.

Пулать-мĕн çапла пур йыш

Хĕрлĕ мăкăнь пек хитре.

«Татăлсан ĕмĕрĕсем

Çĕр çинчи пур ухмахсен,

Пулĕç, теççĕ, ăслăрах

Пур çынсем те çут тĕнчен».

«Йышăнсан çăва-масар

Аптрашки чирлисене,

Пулĕ, теççĕ, Çут тĕнче

Ырă-сывă кулленех».

«Çавăрсан тăшмансене

Хамăр май, тăнăç пулать.

Пĕтĕ, теççĕ, пур усал.

Тухĕ ырă çеç çула».

Философи кунашкал

Алхасни кӳрет тип шар.

Мирлĕ-мирлĕ ĕç кăна

Пире кӳрĕ пархатар!

Эс çитĕн, Çĕршывăм,

Татах çирĕплен;

Çĕнелĕр, ялсем,

Хуласем, — кунсерен.

Ĕçчен çĕнтерӳçĕ

Çĕршывăм-анне,

Эс паттăр пыран

Коммунизм патне.